CEZADA İNFAZ ADALETSİZLİĞİ İDDİASI: AYNI SUÇ, AYNI CEZA; FARKLI YATIŞ SÜRELERİ

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

CEZADA İNFAZ ADALETSİZLİĞİ İDDİASI: AYNI SUÇ, AYNI CEZA; FARKLI YATIŞ SÜRELERİ

“Biri 4/3, biri 3/2, biri 1/2 oranında yatıyor” iddiası tartışma yarattı

Ceza infaz sisteminde uygulanan farklı koşullu salıverilme ve infaz rejimleri, hükümlüler ve yakınları tarafından zaman zaman “eşitlik ve adalet” tartışmasının konusu oluyor.

Gündeme getirilen iddialardan biri de aynı suçu işlediği ve aynı süreli hapis cezasına mahkûm olduğu belirtilen kişilerin, farklı infaz kurallarına tabi olmaları nedeniyle cezaevinde farklı süreler geçirmesi.

AYNI CEZA, FARKLI SÜRE

Hükümlü yakınlarının dile getirdiği tartışmada, aynı miktarda hapis cezası alan kişiler için farklı oranların uygulanabildiği ve bunun sonucunda cezaevinde kalınan sürenin değiştiği belirtiliyor.

Ancak burada önemli bir hukuki ayrıntı bulunuyor: İnfaz oranları suçun niteliği, suç tarihi, tekerrür durumu ve uygulanacak özel hükümler gibi unsurlara göre değişebiliyor. 5275 sayılı Kanun’un 107. maddesinde koşullu salıverilme bakımından farklı oranlar düzenlenmiş durumda.

Bu nedenle kamuoyunda kullanılan “4/3, 3/2, 1/2” ifadelerinin hangi somut dosyalardaki hangi infaz hesabını ifade ettiği ayrıca ortaya konulmalı. Mevcut mevzuatta bazı suç ve hükümlü grupları bakımından 1/2, 2/3 ve 3/4 gibi farklı oranların uygulanabildiği görülüyor.

“EŞİT OLMAYAN YATIŞ SÜRESİ ADALETİ TARTIŞMAYA AÇIYOR”

5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun’un “İnfazda temel ilke” başlıklı 2. maddesinde, infaz kurallarının ayrım yapılmaksızın ve kimseye ayrıcalık tanınmaksızın uygulanacağı belirtiliyor.

Bu düzenleme üzerinden bakıldığında tartışmanın temel sorusu şu:

Aynı suçtan, aynı cezaya mahkûm olan kişilerin farklı infaz hükümlerine tabi tutulması hangi hukuki kriterlere dayanıyor ve ortaya çıkan süre farkı nasıl açıklanıyor?

Bu sorunun cevabı, her hükümlünün suç tarihi, suç türü, hükmün kesinleşme tarihi, tekerrür durumu, koşullu salıverilme oranı ve denetimli serbestlik şartları incelenmeden verilemez.

BİR BAŞKA İDDİA: “3 AY FAZLA YATIRILIYOR”

Kamuoyuna yansıyan bir diğer iddia ise bazı ceza infaz kurumlarında hükümlülerin, ceza infaz kurumu müdürünün kararıyla 3 ay daha fazla cezaevinde tutulduğu yönünde.

Bu iddia son derece ciddi.

Çünkü cezanın infazına ilişkin işlemlerin yalnızca kurum içindeki idari değerlendirmelerle değil, kanun ve yetkili infaz makamlarının kararları doğrultusunda yürütülmesi gerekiyor. Kanunda infazın Cumhuriyet savcısı tarafından izlendiği ve denetlendiği belirtiliyor.

Öte yandan bazı infaz işlemlerinde ceza infaz kurumu idaresinin değerlendirme ve rapor hazırlama yetkisi bulunuyor; örneğin denetimli serbestlik ve koşullu salıverilme süreçlerinde kurum idaresinin hazırladığı raporlar infaz hâkimliğinin değerlendirmesine sunulabiliyor.

Bu nedenle “müdür kararıyla herkese 3 ay fazla yatış uygulanıyor” iddiasının, ilgili kurumun kayıtları, infaz hesaplamaları ve varsa infaz hâkimliği kararları üzerinden doğrulanması gerekiyor.

HÜKÜMLÜ YAKINLARININ CEVAP BEKLEDİĞİ SORULAR

* Aynı suç ve aynı ceza için neden farklı infaz oranları uygulanıyor?
* Hangi hükümlü hangi kanun maddesine göre farklı süre yatıyor?
* İnfaz hesaplama cetvelleri hükümlülere tebliğ ediliyor mu?
* İnfaz hesabında 3 aylık ek süre uygulanıyorsa bunun yasal dayanağı nedir?
* Böyle bir uygulama varsa bu karar hangi makam tarafından ve hangi mevzuat maddesine dayanılarak veriliyor?
* Hükümlülerin infaz hesaplarına karşı başvurabilecekleri hukuki yollar konusunda bilgilendirme yapılıyor mu?

KURUMUN VE YETKİLİ MAKAMLARIN AÇIKLAMASI BEKLENİYOR

Ortaya atılan iddiaların kesinleşmiş bir gerçek gibi değerlendirilmemesi gerekiyor. Özellikle “3 ay fazla yatırma” iddiasının resmi belgelerle ortaya konulması halinde, hangi mevzuat hükmüne dayanıldığı açıkça görülebilecek.

İnfaz hukukunda farklı oranların bulunmasının kendisi mevzuatta düzenlenmiş bir konu olmakla birlikte, aynı durumda bulunan kişiler arasında hukuken açıklanamayan farklılık bulunup bulunmadığı somut dosyalar üzerinden incelenebilir.

Alanya Özgür Haber olarak soruyoruz:

Aynı suç, aynı ceza ve aynı hukuki şartlara sahip hükümlüler arasında farklı yatış süreleri varsa bunun gerekçesi nedir?

Ve daha önemlisi:

“3 ay fazla yatış” iddiasının hukuki dayanağı var mı?

Kamuoyunun ve hükümlü yakınlarının merak ettiği bu soruların, ilgili Ceza İnfaz Kurumu Müdürlüğü, Cumhuriyet Başsavcılığı ve Adalet Bakanlığı tarafından açıklığa kavuşturulması bekleniyor.